Skip to:

Rzecznik Praw Dziecka jest przeciwny likwidacji tzw. okien życia, co zalecił Polsce Komitet Praw Dziecka ONZ. Zgadza się natomiast z koniecznością wzmocnienia i promowania istniejących alternatywnych rozwiązań np. instytucji zwanej „zgodą blankietową”. - Z punktu widzenia dobra dziecka sytuacja, w której matka zostawia noworodka w szpitalu i zrzeka się praw rodzicielskich jest najkorzystniejsza – pisze w rekomendacjach przekazanych Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej.

RPD w wystąpieniu do szefa MPiPS Władysława Kosiniaka-Kamysza wyraża przekonanie, że zostanie podtrzymane dotychczasowe stanowisko państwa polskiego w zakresie funkcjonowania tzw. okien życia. Marek Michalak wyjaśnia, że nie należy ich likwidować, choć nie są rozwiązaniem idealnym, gwarantującym pełnię ochrony praw dziecka. Podkreśla, iż wobec kolizji naturalnego prawa do życia z innym, prawu do życia należy przypisać pierwszeństwo. Stwierdzenie to dotyczy także kolizji z prawem dziecka do poznania swoich rodziców i pozostawania pod ich opieką oraz z prawem dziecka do zachowania jego tożsamości.

Rzecznik przypomina dalej, że w polskim prawie rodzinnym funkcjonuje instytucja tak zwanej „zgody blankietowej”, która pozwala rodzicom przed sądem opiekuńczym wyrazić zgodę na przysposobienie swego dziecka w przyszłości bez wskazania osoby przysposabiającego.

- Z punktu widzenia dobra dziecka sytuacja, w której matka zostawia noworodka w szpitalu i zrzeka się praw rodzicielskich jest najkorzystniejsza. Takie postępowanie daje możliwość szybkiego uregulowania sytuacji prawnej dziecka i skierowania go do adopcji. Im wcześniej to nastąpi, tym lepiej dla dziecka. Wiele kobiet nie zdaje sobie jednak sprawy, że istnieje możliwość skorzystania z drogi prawnie uregulowanej – pisze Rzecznik Praw Dziecka.

Przysposobienie za zgodą rodziców bez wskazania osoby przysposabiającego jest dobre przede wszystkim dla dziecka, ponieważ urzeczywistnia w pełni jego prawa zawarte w Konwencji o prawach dziecka, tj. zarówno prawo do poznania swojego pochodzenia (tożsamości), jak i prawo do życia. Ten rodzaj adopcji w największym stopniu przybliża do naturalnego stosunku rodzicielskiego.

Rzecznik przypomina, że każda kobieta po porodzie, która podjęła decyzję o oddaniu dziecka do adopcji może bez żadnych konsekwencji poinformować o tym lekarza prowadzącego. Szpital ma obowiązek zgłosić ten fakt sądowi opiekuńczemu. Matka ma również zagwarantowany prawem okres sześciu tygodni na podjęcie ostatecznej decyzji co do losów dziecka.

Wystąpienie Rzecznika Praw Dziecka do Ministra Pracy i Polityki Społecznej

Odpowiedź MRPiPS