Skip to:

- Jestem zaniepokojony sytuacją dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, które do niedawna korzystały z nauczania indywidualnego organizowanego w szkole. Zwracam się do Państwa o udzielanie jak najszerszej pomocy zarówno wszystkim osobom dorosłym odpowiedzialnym za właściwą organizację nauki dla tych uczniów, jak i samym dzieciom, które znalazły się w trudnej sytuacji związanej ze zmianą przepisów w tym zakresie – pisze Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak w wystąpieniu do dyrektorów Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych. Apel ten Rzecznik skierował także do dyrektorów przedszkoli, szkół i placówek systemu oświaty.

Rodzice borykają się z problemami wynikającymi często z błędnej interpretacji obowiązujących uregulowań prawnych. Sytuację niejednokrotnie potęgują nieprecyzyjne informacje przekazywane na ten temat w mediach. - W efekcie czują się oni coraz bardziej zagubieni, a dzieci przerażone perspektywą izolacji z grupy rówieśniczej – zwraca uwagę RPD.

- Zgłoszenia kierowanych do RPD, świadczą o pilnej potrzebie szczegółowej analizy obowiązujących przepisów w każdej poradni psychologiczno-pedagogicznej, możliwości ich realizacji w praktyce, a także uświadomienia sobie potrzeby udzielania na bieżąco jak najpełniejszego, merytorycznego wsparcia dyrektorom jednostek systemu oświaty i rodzicom, którzy sami nie potrafią poradzić sobie z problemem – wskazuje Marek Michalak.

Analizując pytania kierowane do Rzecznika Praw Dziecka przez dyrektorów, nauczycieli i rodziców najczęściej powtarzające się kwestie to:

  • nauczanie indywidualne w domu – w świetle nowych przepisów jest organizowane wyłącznie dla dzieci, którym stan zdrowia uniemożliwia chodzenie do szkoły (np. po urazie kręgosłupa) i taką diagnozę potwierdził lekarz wydając odpowiednie zaświadczenie.
  • zajęcia w szkole – aktualnie obowiązujące (nowe) przepisy przewidują, że są one organizowane dla dzieci, którym lekarz nie wydał zalecenia o konieczności wyłącznego pozostania w domu. Rodzice mają prawo domagać się zorganizowania całościowego kształcenia dziecka na terenie szkoły. Zajęcia dla dzieci z różnego rodzaju dysfunkcjami mogą się odbywać zarówno wspólnie z całą klasą, jak i w małej grupie lub też indywidualnie z nauczycielem (zajęcia indywidualne nie mogą być realizowane w domu, muszą odbywać się w szkole, dziecko ma prawo do kontaktu z rówieśnikami). Formę zajęć, po przeanalizowaniu potrzeb i możliwości dziecka, a także mając na uwadze jego dobro, powinien określić zespół nauczycieli i specjalistów wraz z rodzicami ucznia. Wskazania takie mogą też być bezpośrednio zawarte w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, wydanego przez rejonową publiczną poradnię psychologiczno-pedagogiczną (ale nie muszą – taką decyzję może podjąć dyrektor po konsultacji z nauczycielami i specjalistami).

W ocenie Rzecznika Praw Dziecka każde działanie, które dotyczy dziecka, powinno być ukierunkowane na jego dobro. W procesie edukacji młodego człowieka bardzo ważne jest, aby to dorośli – rodzice, specjaliści zatrudnieni w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, dyrektorzy szkół oraz nauczyciele wspólnie określili priorytety, możliwości i potrzeby. Aby potrafili znaleźć rozwiązania umożliwiające wszechstronny rozwój dziecka. I wreszcie, aby respektowali prawo dziecka do rozwijania w jak najpełniejszym zakresie osobowości, talentów oraz zdolności umysłowych i fizycznych, umożliwiających także budowanie kompetencji społecznych w grupie rówieśniczej.

Wystąpienie generalne Rzecznika Praw Dziecka do Dyrektorów  Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych (PDF)

Wystąpienie generalne Rzecznika Praw Dziecka do Dyrektorów przedszkoli, szkół i placówek systemu oświaty (PDF)