Skip to:

Uroczystością nadania tytułu doktora honoris causa Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Specjalnemu Przedstawicielowi Sekretarza Generalnego ONZ ds. przemocy wobec dzieci - Marcie Santos Pais, rozpoczął się w środę w Warszawie III Międzynarodowy Kongres Praw Dziecka i VIII Konferencja Korczakowska.

Kongres i Konferencja są formą upamiętnienia Janusza Korczaka – jego działalności na rzecz najmłodszych oraz 75-lecia ostatniej drogi, w którą wyruszył wraz ze Stefą Wilczyńską oraz dziećmi z Domu Sierot. W progach Akademii Pedagogiki Specjalnej i w Muzeum POLIN przez cztery dni spotykać się ludzie, którzy swoje życie poświęcili rozwojowi i wychowaniu dzieci, ochronie ich praw oraz propagowaniu, niezmiennie aktualnej, myśli pedagogicznej Starego Doktora. Wydarzenie zostało zorganizowane przez Rzecznika Praw Dziecka Marka Michalaka i Międzynarodowe Stowarzyszenie im. Janusza Korczaka, któremu przewodniczy Batia Gilad. Partnerami wydarzenia są: Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN oraz Miasto Stołeczne Warszawa. Program obejmuje sesje plenarne i warsztaty, prowadzone przez ponad osiemdziesięciu specjalistów.

Współczesny „Korczak w spódnicy”

Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej postanowiła uhonorować Specjalnego Przedstawiciela Sekretarza Generalnego ONZ ds. Przemocy wobec Dzieci, Portugalkę - Martę Santos Pais, najwyższą godnością akademicką,czyli tytułem doktora honoris causa za wybitne zasługi w obronie praw dzieci krzywdzonych, zaniedbywanych, wykorzystywanych. W laudacji, którą wygłosiła prof. Barbara Smolińska-Theiss, nie brakowało też odniesień do Janusza Korczaka, którego wielką admiratorką jest Marta Santos Pais, nazwana przez Marka Michalaka „współczesnym Korczakiem w spódnicy”.

Prof. Barbara Smolińska-Theiss zaznaczyła, że pojmowane od ponad 40 lat przez Martę Santos Pais działania wyraźnie korespondują z misją Akademii Pedagogiki Specjalnej, nastawioną na pomoc dzieciom ze szczególnymi potrzebami. Laudacji towarzyszyła prezentacja zdjęć z licznych wizyt jakie odbyła Marta Santos Pais podczas swojej pracy dla ONZ, Profesor Smolińska-Theiss podkreśliła, że zgromadzone dane znalazły odzwierciedlenie w międzynarodowych raportach, które informowały o sytuacji dzieci w różnych zakątkach globu, oraz pozwalały nagłaśniać problemy, z jakimi borykają się najmłodsi obywatele.

Z danych zgromadzonych przez Specjalnego Przedstawiciela Sekretarza Generalnego ONZ ds. przemocy wobec dzieci wynika, że na świecie co najmniej miliard dzieci w wieku 2-17 lat doświadcza przemocy. Co pięć minut umiera dziecko - w wyniku bicia, gwałtu, różnorodnych krzywd, także rytualnych, z mordami włącznie.

Marta Santos Pais odbierając zaszczytny tytuł honoris causa nie kryła wzruszenia. - Pragnę wyrazić wdzięczność, że tytuł ten odbieram podczas Międzynarodowego Kongresu Praw Dziecka współorganizowanego przez Międzynarodowe Stowarzyszenie im. Janusza Korczaka – mówiła podczas uroczystości Marta Santos Pais i dodała, że przez wszystkie lata to właśnie wizja Janusza Korczaka, jego odwaga i nadzwyczajne życie stały się dla niej wzorem i inspiracją do podejmowania dalszych działań i aktywności. W swoim wystąpieniu Marta Santos Pais zwróciła uwagę na nowy problem, z którym powinniśmy się zmierzyć, a mianowicie wykorzystywanie i zastraszanie w internecie oraz cyberprzemoc. Mówiła, że werbalne, psychiczne czy fizyczne, doświadczane w szkole czy w cyberprzestrzeni, zastraszanie i znęcanie się są często częścią ciągłego procesu nieustannego dręczenia, które potęguje w dziecku uczucie strachu i samotności. - W związku z rosnącym dostępem dzieci do technologii informacyjnych i komunikacyjnych oraz powszechnością smartfonów, cyberprzemoc stała się szczególnie palącym problemem - zaznaczyła.

Apel o odpowiedzialność wobec dzieci

Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak w swoim wystąpieniu apelował do świata dorosłych o mądrą odpowiedzialność wobec dzieci. Mówił „o odpowiedzialności również jako idei wychowawczej - odpowiedzialności dziecka". - Dziecko w trudzie i odpowiedzialności tworzy swoją biografię, mówią badacze dzieciństwa - przypomniał RPD i podkreślił, że przez ostatnie 9 lat bezkompromisowej walki z przemocą i złym traktowaniem dzieci zarówno Rzecznik Praw Dziecka, jak i wiele podmiotów w Polsce przeprowadziło wiele badań i kampanii społecznych zwracających uwagę na konieczność podmiotowego traktowania dzieci.

Marek Michalak zaznaczył, że efektem tych działań jest spadek o 30 proc. przyzwolenia na stosowanie kar cielesnych wobec dzieci, zmniejszyła się też liczba odnotowanych rokrocznie przypadków zabójstw i porzuceń dzieci. -Prawa dziecka to nie pustosłowie, to nie wymysł bliżej niezidentyfikowanych środowisk, które za cel postawiły sobie skonfliktować dzieci z dorosłymi, z rodzicami, opiekunami i nauczycielami - podkreślił Rzecznik.

W uroczystym otwarciu Kongresu na APS uczestniczyli m.in.: była Pierwsza Dama Anna Komorowska, ambasador Portugalii w Polsce, rzecznicy praw dziecka Litwy, Chorwacji, Belgii, Węgier, Ukrainy, prowincji Ontario w Kanadzie; parlamentarzyści i przedstawiciele władz samorządowych, reprezentanci warszawskich uczelni; nauczyciele i dyrektorzy szkół imienia Kawalerów Orderu Uśmiechu, Janusza Korczaka oraz Ireny Sendlerowej z całej Polski.

Marek Michalak, apelując o odpowiedzialność wobec dzieci, poinformował o wypracowanym przez działającą przy Rzeczniku Praw Dziecka Komisję Kodyfikacyjną Prawa Rodzinnego projekcie nowego Kodeksu Rodzinnego.

- Janusz Korczak w swoistym testamencie przekazał nam słowa: „Nie wolno zostawiać świata takim, jaki jest…”. Jako, że są one mi bliskie mentalnie i realnie. Dzisiaj, w tym miejscu chcę Państwu ogłosić, że po prawie 5 latach bardzo ciężkiej i społecznej pracy powołanej przez Rzecznika Praw Dziecka Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Rodzinnego, jeszcze w tym roku przedstawię Parlamentowi, Prezydentowi i Rządowi propozycję kompleksowej zmiany polskiego prawa rodzinnego, której celem jest dalsze wzmocnienie pozycji dziecka i rodziny – zaznaczył RPD.

Rzecznik w swoim wystąpieniu krótko przedstawił niektóre z proponowanych zmian – jak odejście od pojęcia "władzy rodzicielskiej" na rzecz "odpowiedzialności rodzicielskiej", czy wprowadzenie "pieczy konsensualnej" przy zgodnym porozumieniu rodziców i pieczy równoważnej jako "pieczy sprawowanej naprzemiennie przez każdego z rodziców w powtarzających się, ale nie koniecznie w takich samych okresach, zgodnej z dobrem dziecka, uwzględniającej jego zdanie oraz prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców.".