Skip to:

- Z zadowoleniem przyjmuję, że przedmiotowy projekt wychodzi naprzeciw wielu zgłaszanym przez mnie od dziewięciu lat postulatom. Jednym z nich było przywrócenie możliwości zaskarżania do Sądu Najwyższego prawomocnych orzeczeń wydanych w oparciu o regulacje Konwencji haskiej dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę – mówił w Sejmie 9 stycznia br. Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak, podczas przedstawiania stanowiska RPD do rządowego projektu ustawy o wykonywaniu niektórych czynności organu centralnego w sprawach rodzinnych z zakresu obrotu prawnego na podstawie prawa Unii Europejskiej i umów międzynarodowych (druk sejmowy nr 1827).

- Bardzo mnie to cieszy, gdyż przez wiele lat z uporem zabiegałem o przywrócenie stanu prawnego sprzed 2000 roku i poszerzenie katalogu spraw od których przysługuje skarga kasacyjna w sprawach cywilnych - o sprawy opiekuńcze rozstrzygane w oparciu o regulacje zawarte w tej właśnie umowie międzynarodowej – podkreślił Marek Michalak.

Rzecznik zaapelował do parlamentarzystów o wydłużenia terminu na wniesienie skargi kasacyjnej w tego rodzaju sprawach. W ocenie RPD obecnie proponowany termin – dwóch miesięcy - jest zbyt krótki i nieadekwatny do realiów. Marek Michalak wskazywał na potrzebę wydłużenie tego terminu przynajmniej do trzech miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia.

- Jako Rzecznik Praw Dziecka stoję na stanowisku, że akceptacja obecnej propozycji może znacznie utrudnić, a nawet uniemożliwić złożenie skargi kasacyjnej ze względu na choćby zbyt późne powiadomienie podmiotów uprawionych do jej złożenia o prawomocnym zakończeniu sprawy przez osobę zainteresowaną. Z doświadczenia wiem również, że także samo przekazanie akt przez sąd oraz ich wnikliwa analiza wymagają czasu, którego - w przypadku utrzymania 2-miesięcznego terminu na złożenie skargi kasacyjnej - może być po prostu za mało – argumentował RPD.

Zdaniem Rzecznika jednolita linia orzecznicza Sądu Najwyższego w sprawach z Konwencji haskiej stanie się gwarantem pewności prawa, chroniąc jednostki przed arbitralnością rozstrzygnięć oraz przyczyniając się do zabezpieczenia dobra dziecka.

Kolejnym postulatem RPD, który znalazł odzwierciedlenie w rządowym projekcie ustawy jest odstąpienie od natychmiastowej wykonalności postanowień wydanych w I instancji w sprawach toczących się w trybie Konwencji haskiej.

- Wprowadzona zmiana jest odpowiedzią na wielokrotnie zgłaszaną przeze mnie potrzebę nowelizacji przepisu art. 579 k.p.c. regulującego kwestię wstrzymania wykonalności postanowień wydanych przez sąd opiekuńczy, poprzez poszerzenie katalogu tych postanowień o orzeczenia w przedmiocie powrotu bezprawnie uprowadzonych dzieci do miejsca stałego pobytu – podkreślił RPD, który pierwsze wystąpienie w tej sprawie skierował do Ministra Sprawiedliwości w 2009 roku.

- Proponowana zmiana pozwoli uchronić dzieci przed dramatycznymi konsekwencjami decyzji ich rodziców, którzy - nie mogąc liczyć na pełną dwuinstancyjność postępowania sądowego – zmuszeni byli ukrywać się wraz z dziećmi w oczekiwaniu na ostateczne rozstrzygnięcie sprawy przez sąd odwoławczy – zaznaczył Rzecznik.

Wystąpienie Rzecznika Praw Dziecka Marka Michalaka na posiedzeniu Sejmu w dn. 9.01.2018 r. podczas drugiego czytania rządowego projektu ustawy o wykonywaniu niektórych czynności organu centralnego w sprawach rodzinnych z zakresu obrotu prawnego na podstawie prawa Unii Europejskiej i umów międzynarodowych (PDF)

 

 

 

Czytaj także:

SN przychylił się do stanowiska, które RPD przedstawił w wystąpieniu generalnym do MS

Konwencja haska: postulaty RPD uwzględnione 

O wyrokach orzekanych w oparciu o Konwencję haską (wystąpienie RPD do MS z 23 grudnia 2009 roku)

Do Ministra Sprawiedliwości (wystąpienie RPD do MS z 19 stycznia 2012 roku)

W sprawie postępowań prowadzonych na podstawie Konwencji haskiej (wystąpienie RPD do Przewodniczącej Sejmowej Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Przewodniczącego Sejmowej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny z 5 maja 2015 roku)

SN powinien kontrolować orzeczenia wydane w trybie Konwencji haskiej (wystąpienie RPD do Prezydenta RP z 22 grudnia 2015 roku)

Konwencja haska: dobro dziecka ważniejsze od czasu postępowania (wystąpienie RPD do MS z 23 maja 2016 roku)

W sprawie nowelizacji przepisów Kodeksu postępowania cywilnego - skarga kasacyjna (wystąpienie RPD do MS z 15 września 2016 roku)

Konwencja haska: wykonalność postanowień tylko po uzyskaniu prawomocności (wystąpienie RPD do MS z 24 listopada 2016 roku)

Konwencja haska: dwie odmienne linie orzecznicze (wystąpienie RPD do MS z 25 lipca 2017 roku)