RPD zwróciła się do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministerstwa Sprawiedliwości o opracowanie uregulowań dotyczących obecności dzieci w mediach społecznościowych, ograniczających lub zakazujących udziału dzieci w tzw. internetowych wyzwaniach oraz rozważenie zmian w prawie karnym, które umożliwią karanie sprawców najbardziej szkodliwych form troll parentingu.
– Z coraz większym niepokojem obserwuję wzrost liczby treści publikowanych w mediach społecznościowych, w których dzieci – nierzadko w wieku przedszkolnym lub nawet niemowlęcym – występują jako uczestnicy tzw. internetowych challengów. Niejednokrotnie są one organizowane i rozpowszechniane w sieci przez samych opiekunów. Tego typu wyzwania bywają prezentowane jako nieszkodliwa rozrywka, jednak bardzo często noszą znamiona naruszenia godności dziecka, jego prywatności, a także bezpieczeństwa małoletniego – fizycznego i emocjonalnego – napisała Monika Horna-Cieślak 30 sierpnia 2025 r. do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministerstwa Sprawiedliwości.
Dziecko nie jest narzędziem
Rzeczniczka wskazała, że niektórzy rodzice traktują swoje dzieci jako narzędzie budowania własnego wizerunku – robią to w celach autopromocyjnych, marketingowych i komercyjnych. W ramach tzw. influencer parentingu najmłodsi występują w filmach sponsorowanych, uczestniczą w żartach, inscenizacjach i wyzwaniach, których celem jest zwiększenie zasięgów ich rodziców.
Tymczasem z badań przeprowadzonych na zlecenie Rzeczniczki Praw Dziecka wynika, że 74 proc. nastolatków uważa publikowanie zdjęć, filmów przedstawiających kogoś bez jego zgody za jedno ze szczególnie szkodliwych zjawisk w internecie. Z kolei według raportu NASK „Nastolatki 3.0” aż 45,5 proc. młodych ludzi w Polsce deklaruje, że rodzice lub opiekunowie publikują ich wizerunki.
Szkodliwy troll parenting
Zdaniem RPD, szczególnie niepokojącym aspektem tzw. sharentingu (udostępniania przez rodziców relacji z życia ich dzieci w internecie) jest tzw. troll parenting – publikowanie przez opiekunów treści ośmieszających lub kompromitujących dziecko pod pozorem zabawy lub żartu. Takie działania, wbrew intencjom opiekunów, mogą wywierać trwały wpływ na rozwój emocjonalny dziecka, a w skrajnych przypadkach stanowić formę przemocy fizycznej i psychicznej.
Nowy typ czynu zabronionego
Rzeczniczka Praw Dziecka w trosce o bezpieczeństwo i prywatność dzieci zaapelowała do resortów o opracowanie uregulowań prawnych dotyczących obecności dzieci w mediach społecznościowych – w szczególności, gdy wizerunek dziecka jest wykorzystywany w celach zarobkowych. Zwróciła się także o wprowadzenie przepisów ograniczających lub zakazujących udziału dzieci w tzw. internetowych wyzwaniach oraz rozważenie zmian w prawie karnym, które umożliwią ściganie i karanie sprawców najbardziej szkodliwych form troll parentingu jako czynów zabronionych, np. poprzez wprowadzenie nowego typu czynu zabronionego.