Potrzebom rozwojowym i formom wsparcia dzieci i młodzieży z FASD oraz proponowanym kierunkom zmian systemowych poświęcone było posiedzenia sejmowej Komisji do Spraw Dzieci i Młodzieży. W posiedzeniu uczestniczyła Barbara Olszowy z Zespołu Zdrowia w Biurze Rzecznika Praw Dziecka.
Spotkaniu 10 września 2025 r. przewodniczyła Monika Rosa, przewodnicząca Komisji, a uczestniczyli w nim m.in. Izabela Ziętka, podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej, Łukasz Krasoń, sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej i pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych, przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, Rzecznika Praw Pacjenta, przedstawiciele strony społecznej – specjaliści i organizacje.
Światowy Dzień FAS
9 września obchodzony był Światowy Dzień FAS (ang. Fetal Alcohol Syndrome), czyli Płodowego Zespołu Alkoholowego. FAS to poważne zaburzenie, obejmujące szereg wrodzonych wad fizycznych, neurologicznych i psychicznych dziecka na skutek spożywania alkoholu przez matkę w czasie ciąży. Jest to jedno z najcięższych zaburzeń w spektrum poalkoholowych zaburzeń rozwojowych (FASD, ang. Fetal Alcohol Spectrum Disorders). Celem Światowego Dnia FAS jest edukowanie społeczeństwa, a szczególnie kobiet w ciąży i planujących ciążę, o ryzyku spożywania alkoholu w tym okresie.
Pierwsza część posiedzenia została poświęcona omówieniu przez poszczególne resorty prowadzonych i planowanych działań zmierzających do poprawy sytuacji dzieci i młodzieży z FASD.
Stanowisko Biura RPD
Przedstawicielka RPD w swoim wystąpieniu również akcentowała ważność i pilność podjęcia działań profilaktycznych. Z uwagi na dokładnie zidentyfikowane przyczyny FASD/FAS (picie alkoholu przez kobiety w ciąży) możliwe jest celowane działanie profilaktyczne w kierunku wyeliminowania zachorowalności. Profilaktyka powinna zaczynać się już w szkole podstawowej, np. w ramach lekcji edukacji zdrowotnej oraz w placówkach Podstawowej Opieki Zdrowotnej.
Barbara Olszowy podkreśliła, jak ważne jest, aby podejmowane działania systemowe były wewnętrznie spójne, a więc by towarzyszyła im polityka ograniczania dostępu do alkoholu (zakaz reklamy, ograniczenia w sprzedaży, w tym zakaz sprzedaży przez Internet) oraz promowania abstynencji.
Interdyscyplinarne podejście i współpraca
Przedstawicielka Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom podkreśliła, że dzieci z FASD wymagają interdyscyplinarnego podejścia i współpracy różnych specjalistów, ponieważ nie tylko są obciążone negatywnym wpływem alkoholu w okresie życia płodowego, ale ponadto znaczna ich liczba doświadczyła wczesnodziecięcych traum i zaburzeń więzi.
Krajowe Centrum obecnie realizuje projekt, w efekcie którego wkrótce zostanie wydana książka o FASD przeznaczona dla rodzin adopcyjnych i zastępczych. W Medycynie Praktycznej Pediatria zostało opublikowane 2. wydanie standardów diagnostycznych FASD. Wiele zasobów obszarze tematyki FAS i FASD jest zamieszczonych na stronie internetowej KCPU.
Podczas późniejszej dyskusji poruszone były kwestie szufladkowania dzieci z FAS/FASD, wtórnych zaburzeń emocjonalnych wynikających z niezidentyfikowania objawów FASD, trudności z dostępem do specjalistów i odpowiedniej diagnozy, niewystarczającej edukacji społeczeństwa, braku skutecznych działań systemowych ograniczających dostęp do alkoholu.