Choroby płuc. Kluczowe: profilaktyka od najmłodszych lat i wczesne rozpoznanie

płuca na zdjęciu rtg

W posiedzeniu Parlamentarnego Zespołu ds. Chorób Płuc Rzeczniczkę Praw Dziecka reprezentowała Barbara Olszowy z Zespołu Zdrowia Biura RPD.

Wydarzenie 6 października 2025 r. pod nazwą „Diagnostyka i opieka nad pacjentem ze śródmiąższową chorobą płuc (ILD) – aktualna sytuacja, wyzwania i rekomendacje zmian” stanowiło podsumowanie Światowego Miesiąca Świadomości Chorób Włóknieniowych Płuc.

W spotkaniu wzięli udział m.in. posłanka Henryka Krzywonos-Strycharska – przewodnicząca Zespołu, przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia i Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, specjaliści w dziedzinie chorób płuc oraz przedstawiciele organizacji pacjenckich.

Światowy Dzień Płuc

25 września obchodzony jest Światowy Dzień Płuc, którego ustanowienie ma na celu zwiększenie świadomości na temat tej grupy chorób i ich wpływu na zdrowie. To również sposobność do podkreślenia roli profilaktyki od najmłodszych lat, diagnostyki i leczenia chorób, które należą do najczęstszych przyczyn przedwczesnych zgonów na świecie.

Śródmiąższowe choroby płuc

Śródmiąższowe choroby płuc stanowią grupę ok. 200 rzadkich schorzeń, które wpływają na tkankę śródmiąższową płuc, czyli obszar pomiędzy pęcherzykami płucnymi a naczyniami krwionośnymi.

Bardzo istotną kwestią w leczeniu chorób śródmiąższowych jest wczesna diagnoza i jak najwcześniejsze rozpoczęcie leczenia np. antyfibrotycznego. Najlepsze prognozy daje rozpoczęcie leczenia w okresie do roku od pojawienia się objawów. Niestety, objawy są niespecyficzne, wspólne dla innych, bardziej rozpowszechnionych chorób układu oddechowego, np. zapalenia płuc czy astmy, co powoduje opóźnienia w postawieniu właściwej diagnozy.

Wytyczne do diagnozy

Polskie Towarzystwo Chorób Płuc opracowało wytyczne do diagnozy chorób włóknieniowych. Z wytycznych wynika m.in., że w procesie diagnozy powinien uczestniczyć wielodyscyplinarny zespół specjalistów.

Dwa programy lekowe

Podczas posiedzenia przedstawiciel Ministerstwa Zdrowia poinformował, że funkcjonują dwa programy lekowe ukierunkowane na leczenie śródmiąższowych chorób płuc. Według danych z połowy 2025 r. programami objętych jest ok. 3 tys. pacjentów. Wskazał ponadto, że w systemie e-Zdrowia prowadzone są prace nad wprowadzeniem e-Konsylium i jedną z dziedzin, które mają być objęte tą funkcją są choroby płuc.

Polska Koalicja Zdrowe Płuca w celu poprawy funkcjonowania i przeżywalności osób ze zdiagnozowaną chorobą zwłóknieniową zwróciła się z postulatem o tworzenie ośrodków dziennej rehabilitacji pulmonologicznej i tlenoterapii, utworzenie tzw. szybkiej ścieżki leczenia, zapewnienie dodatkowego wsparcia specjalistycznego w zakresie psychologii oraz fizjoterapii i opieki paliatywnej.

Zaapelowano również o stworzenie polskiej narodowej strategii opieki pulmonologicznej jako opieki koordynowanej.