Asystencja osobista. Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych odpowiada RPD

Projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami został skierowany do rozpatrzenia przez Radę Ministrów – przekazał Rzeczniczce Praw Dziecka Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych.

O pilne procedowanie przepisów apelowała Monika Horna-Cieślak.

Apel RPD w sprawie ustawy o asystencji osobistej

– W moim szczególnym zainteresowaniu pozostaje problematyka systemowego uregulowania dostępu do asystencji osobistej na poziomie ustawowym oraz stworzenie regulacji umożliwiającej rodzinom wychowującym dzieci z niepełnosprawnościami, wsparcie w pełnieniu przez nich ról społecznych i zawodowych – napisała 4 października 2025 r. do Prezesa Rady Ministrów Rzeczniczka Praw Dziecka.

Pismo od Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych odpowiedź na Wystąpienie Rzecznika Praw Dziecka w sprawie prac nad projektem ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami

RPD podkreśliła, że żywi nadzieję, iż prace nad projektem ustawy o asystencji osobistej dla osób z niepełnosprawnościami będą kontynuowane niezwłocznie, a projekt zostanie niebawem skierowany do Sejmu. Wskazała, że przedłużające się prace nad ustawą budzą głębokie zaniepokojenie rodzin wychowujących dzieci z niepełnosprawnościami.

Mając na uwadze doniosłość podejmowanych prac, Monika Horna-Cieślak przekazała swoje uwagi do projektu ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami w styczniu 2025 r., a delegowani przez nią pracownicy Biura RPD uczestniczyli w posiedzeniach Podkomisji stałej do spraw osób z niepełnosprawnościami i włączenia społecznego.

Termin ma znaczenie

Rzeczniczka Praw Dziecka zwróciła uwagę na fakt, że termin prac nad projektem był już przesuwany, z 1 lipca 2026 r. na 1 września 2026 r. Teraz ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. i od tego dnia też będzie można wnioskować o usługę asystenta osobistego. Ponadto Stały Komitet Rady Ministrów mimo pozytywnej opinii wskazał rozbieżności, które rozpatrzy Rada Ministrów. Chodzi np. o możliwość łączenia świadczenia wspierającego z usługą asystencji. Z powyższych informacji wynika, że Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej popiera to rozwiązanie, ale Ministerstwo Finansów jest przeciwnego zdania.

– Powyższe doniesienia powodują, że opiekunowie dzieci z niepełnosprawnościami obawiają się ostatecznego kształtu zapowiadanych rozwiązań oraz tego, że kwestie sporne ponownie opóźnią wprowadzenie zmian – podkreśliła w piśmie do Premiera Monika Horna-Cieślak.

Odpowiedź Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych

W odpowiedzi na apel RPD, Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych w piśmie nadesłanym do Biura Rzeczniczki 23 października 2025 r. wskazał, że projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami został skierowany 10 października 2025 r. do rozpatrzenia przez Radę Ministrów.

Wyjaśniając późny termin wejścia w życie przepisów – 1 stycznia 2027 r. – Pełnomocnik wskazał, iż jest to podyktowane koniecznością zapewnienia właściwego przygotowania systemu asystencji osobistej, w tym utworzenia systemów teleinformatycznych, przeszkolenia asystentów oraz odpowiedniego przygotowania jednostek samorządu terytorialnego do organizacji i realizacji usługi.