Rzeczniczka Praw Dziecka przekazała Ministerstwu Cyfryzacji uwagi do projektu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Zwróciła uwagę na bariery w zgłaszaniu nielegalnych treści godzących w małoletnich.
Monika Horna-Cieślak w piśmie z 17 lutego 2026 r. podziękowała za pracę resortu na rzecz wdrożenia Aktu o Usługach Cyfrowych do polskiego porządku prawnego.
Utrudnienia dla kompetencji RPD
– Analizując projekt ustawy UC141, z dużym niepokojem przyjęłam, że w art. 11a ust. 1 projektu u.ś.u.d.e., wśród zamkniętego katalogu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku do Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji albo Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej o wydanie nakazu dotyczącego podjęcia działań przeciwko nielegalnym treściom, nie został wymieniony Rzecznik Praw Dziecka – napisała Rzeczniczka.
Działania przeciwko nielegalnym treściom
RPD wskazała, że katalog czynów zabronionych, wskazanych w art. 11a ust. 1 obejmuje w szczególności przestępstwa określone w art. 200 § 3 i 5, art. 200a, art. 200b oraz art. 202 § 3–4c ustawy – Kodeks karny, a więc czyny skierowane bezpośrednio przeciwko małoletnim, w tym dotyczące seksualnego wykorzystania dzieci oraz rozpowszechniania treści pornograficznych z ich udziałem.
Zgodnie z motywami 12 i 80 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE (akt o usługach cyfrowych AUC) typowym przykładem nielegalnych treści są obrazy przedstawiające niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych, wobec których mogą być wydawane nakazy ich usunięcia lub zablokowania. Projekt ustawy ma na celu zapewnienie stosowania w Polsce przepisów AUC dotyczących nakazów podjęcia działań przeciwko nielegalnym treściom. Wprowadza on szczególny tryb postępowania w sprawie wydania przez Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji albo Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej nakazu działań przeciwko nielegalnym treściom oraz nakazu usunięcia ograniczeń nałożonych przez dostawcę usługi hostingu.
W projektowanych przepisach krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku do Przewodniczącego KRRiT albo Prezesa UKE został określony jako katalog zamknięty. Tymczasem przyjęcie takiego zapisu może zostać odczytane jako regulacja ograniczająca wykonywanie ustawowej kompetencji Rzecznika w zakresie postępowań dotyczących nakazów przeciwdziałania nielegalnym treściom. Zdaniem Rzeczniczki może to prowadzić do niepożądanego zawężenia zakresu ochrony praw dziecka w środowisku cyfrowym.
Szkodliwe treści
Doświadczenia Biura RPD, wynikające z licznych spraw prowadzonych przez jego pracowników na rzecz małoletnich wskazują, że w przypadku nielegalnych treści dotyczących dzieci – w szczególności treści CSAM (child sexual abuse material) i materiałów generowanych z wykorzystaniem systemów sztucznej inteligencji (tzw. „deepfake”) kluczowa jest szybka reakcja. Każda zwłoka w ograniczeniu dostępu do takich treści zwiększa ryzyko ich dalszego rozpowszechniania, utrwalania w przestrzeni cyfrowej oraz pogłębiania negatywnych skutków dla bezpieczeństwa, godności i prywatności dziecka.
Apel Rzeczniczki Praw Dziecka do MC
Monika Horna-Cieślak zaapelowała o dodanie RPD do katalogu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku do Prezesa UKE i Przewodniczącego KRRiT oraz o określenie zasad postępowania sądowego w przedmiocie sprzeciwu od decyzji Prezesa UKE lub Przewodniczącego KRRiT dotyczącej nakazu podjęcia działania przez dostawcę usługi wobec nielegalnej treści.