Rzecznik Praw Dziecka

O kinie dostępnym

sala kinowa

Podczas „Forum bez barier. O kinie dostępnym” Rzeczniczkę Praw Dziecka reprezentowała Weronika Snoch z Zespołu Zdrowia Biura RPD.

Wydarzenie zorganizowane w dniach 24–26 lutego 2026 r. w Centrum Kultury ZAMEK było już trzecią edycją forum. Przedstawiciele kin, dystrybutorów, producentów, sektora edukacji filmowej, festiwali, instytucji kultury oraz dostawców technologii dyskutowali o rozwoju kina otwartego na widzów z różnymi potrzebami.

Tematyka forum

Program wydarzenia obejmował warsztaty, rozmowy, prezentacje i spotkania eksperckie poświęcone m.in. uniwersalnemu projektowaniu wydarzeń filmowych, reprezentacji osób z niepełnosprawnościami w produkcjach filmowych i dystrybucji filmów dostępnych. Rozmawiano na temat finansowania i zarządzania dostępnością oraz technologii wspierających różnorodne grupy odbiorców.

Podczas panelu pt. „Rozszerzona dostępność – nowe perspektywy. Po co nam rating filmów?” przedstawiono trzy perspektywy: zdrowotną, legislacyjną oraz przedsiębiorczą. Paneliści zastanawiali się nad wpływem filmów na dobrostan odbiorców, w tym osób małoletnich, a także nad potrzebą wprowadzenia usystematyzowanego systemu ratingowego.

Zaprezentowano inicjatywę Zespołu Edukatorów Filmowych – „Księgę ratingu”, będącą pierwszą w Polsce kompleksową propozycją spójnego i nowoczesnego systemu klasyfikacji wiekowej treści audiowizualnych. Nawiązano do rozwiązań funkcjonujących w innych krajach, m.in. we Francji.

Głos Biura Rzeczniczki Praw Dziecka

Weronika Snoch w dyskusji podkreśliła, że w Polsce nie obowiązują przepisy regulujące oznaczanie kategorii wiekowych filmów – w przeciwieństwie do audycji telewizyjnych, radiowych czy gier. Przytoczyła przykład zgłoszenia, które wpłynęło do Biura RPD, dotyczącego wejścia rodziny z małym dzieckiem na seans filmu przeznaczonego dla dorosłych. Sytuacja ta obrazuje potrzebę uregulowania omawianych kwestii – zarówno w zakresie wprowadzenia jednolitych kategorii wiekowych, jak i doprecyzowania uprawnień pracowników kin do weryfikacji wieku widzów.

Potrzebna kategoryzacja

Przedstawicielka RPD zaznaczyła, że istotna jest odpowiedzialność rodziców i opiekunów, którzy przed wyborem seansu powinni zapoznać się z informacjami na temat treści filmu. Przypomniała również działania Biura Rzecznika Praw Dziecka z lat 2014–2016, kiedy ówczesny Rzecznik Praw Dziecka, Marek Michalak, powołał Zespół roboczy ds. regulacji nadawania filmom oznaczeń kategorii wiekowych. W skład zespołu weszli przedstawiciele Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, Instytutu Prawa Konkurencji oraz Biura Rzecznika Praw Dziecka.

Zespół opracował projekt ustawy o zasadach kwalifikacji i oznaczania filmów, który w 2016 r. został przekazany Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Projekt uzyskał poparcie resortu, jednak – zgodnie ze stanowiskiem ministerstwa – wymagał dalszych konsultacji, m.in. w zakresie właściwości organów odpowiedzialnych za klasyfikację oraz egzekwowanie przepisów.

Nie wszystkie filmy i książki są odpowiednie dla dzieci

Kategoryzacja książek i filmów. Ministerstwo odpowiada RPD

Potrzeby i wrażliwość odbiorców są zróżnicowane

Jeden z dystrybutorów filmowych wskazał, że ewentualne regulacje prawne nie powinny mieć nadmiernie sztywnego charakteru, ponieważ potrzeby i wrażliwość odbiorców są zróżnicowane.