Rzecznik Praw Dziecka

Dzieci w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania. MSWiA odpowiada na apel RPD

zbiorowe zkwaterowanie

Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji odpowiedziało na wystąpienie Rzeczniczki Praw Dziecka w sprawie zabezpieczenia sytuacji małoletnich obywateli Ukrainy znajdujących się w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania.

Apel RPD

Monika Horna-Cieślak w piśmie z 10 lutego 2026 r. wskazała, że w konsekwencji wprowadzania ustawy o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa małoletni obywatele Ukrainy utracą możliwość korzystania z tej formy wsparcia.

– W chwili, gdy ustanie wsparcie związane z zakwaterowaniem, rodziny te nie będą miały realnych możliwości samodzielnego zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych z uwagi na braki w dostępności mieszkań socjalnych i komunalnych lub niemożliwe do zrealizowania koszty najmu prywatnego – podkreśliła Rzeczniczka Praw Dziecka.

Monika Horna-Cieślak podkreśliła, że z uwagi na brak realnego wsparcia, część dzieci będzie wkrótce mierzyć się z ryzykiem destabilizacji i pogorszenia warunków życia, wykluczeniem społecznym, a w skrajnych przypadkach zagrożeniem bezdomnością.

Ośrodki zbiorowego zakwaterowania. RPD pyta MSWiA o małoletnich obywateli Ukrainy

Odpowiedź MSWiA

– Głównym założeniem ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw , jest wygaszenie specjalnych rozwiązań dedykowanych jedynie ukraińskim uchodźcom, ujednolicenie systemu wsparcia dla wszystkich uchodźców podlegających ochronie czasowej, dostosowanie przepisów prawa do nowego etapu sytuacji migracyjnej oraz przejście z rozwiązań nadzwyczajnych do systemowych – wskazało w odpowiedzi z 24 marca 2026 r. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Odpowiedź Ministerstwa Spraw Wwewnętrznych i Administracji na wystąpienie RPD

MSWiA podkreśliło, że po czterech latach od wybuchu wojny sytuacja uchodźców z Ukrainy w Polsce jest stabilna. Większość osób znalazła zatrudnienie, a ich dzieci uczęszczają do szkół i są w procesie integracji z polskimi uczniami. Zasadne wydaje się więc stopniowe ograniczenie udzielania nadzwyczajnego wsparcia. Ponadto dalsze utrzymywanie przepisów zawierających rozwiązania specjalne może tworzyć ryzyko nierównego traktowania w relacjach do ogólnego reżimu prawa dla cudzoziemców.

MSWiA przypomina, że ośrodki zbiorowego zakwaterowania (OZZ) przeznaczone wyłącznie dla uchodźców z Ukrainy od początku miały mieć charakter tymczasowy i zakończyć swoją działalność po ustaniu etapu największego kryzysu.

Inne działania MSWiA

Ministerstwo wskazało, że prowadzi wraz z Polskim Czerwonym Krzyżem oraz Polskim Centrum Pomocy Międzynarodowej projekt „Wspólnie do Niezależności”. Działania zaproponowane w ramach projektu mają na celu wsparcie procesu usamodzielniania się, poszukiwania pracy i zamieszkania poza ośrodkami, m.in. poprzez dofinansowanie do czynszu, organizację kursów językowych, doradztwo integracyjne oraz zawodowe. Dotychczas ze wsparcia skorzystało ponad 10,8 tys. osób, spośród których 43 proc. stanowiły dzieci. Czas trwania projektu zaplanowano do 30 czerwca 2026 r. Obecnie rozważane jest jego przedłużenie co najmniej do końca 2026 r.