Ministerstwo Zdrowia odpowiedziało Rzeczniczce Praw Dziecka w sprawie apelu o dostęp do adrenaliny w szkołach i przedszkolach.
Resort zdrowia w odpowiedzi z 30 kwietnia 2026 r. wyjaśnił, że dokłada starań w celu poprawy bezpieczeństwa dzieci i młodzieży z chorobami przewlekłymi w placówkach opiekuńczych i edukacyjnych, w tym również z alergiami. Obecnie analizowana jest także kwestia wyposażenia apteczek szkolnych w adrenalinę w autowstrzykiwaczu przeznaczoną do użycia w stanach nagłego zagrożenia życia.
Odpowiedź Ministra Zdrowia na wystąpienie ws. anafilaksji w czasie pobytu w szkole
Apel RPD
W sprawie dostępu do adrenaliny Rzeczniczka Praw Dziecka zwróciła się 12 marca 2026 r. do Ministerstwa Zdrowia oraz Ministerstwa Edukacji Narodowej. Monika Horna-Cieślak zauważyła, iż w 2024 r. we współpracy z Fundacją Allergia oraz przy wsparciu Polskiego Towarzystwa Alergologicznego (PTA) podjęła wielokierunkowe działania na rzecz dzieci z alergią oraz doświadczonych i zagrożonych wstrząsem anafilaktycznym. Leczenie wstrząsu anafilaktycznego to przede wszystkim szybkie podanie adrenaliny.
Przypomniała, że w ubiegłych latach jej aktywność na rzecz dzieci z chorobami alergicznymi dotyczyła w szczególności działań na rzecz zmiany definicji pierwszej pomocy. Jest to szczególnie istotne w perspektywie pomocy dziecku we wstrząsie anafilaktycznym oraz dostępu do refundowanej adrenaliny. Obie te kwestie, dzięki działaniom Ministra Zdrowia, zakończyły się pozytywnie.
Rzeczniczka podniosła, iż wiele dyskusji toczy się wokół zagadnienia zmiany przepisów prawa w ten sposób, by możliwy był zakup adrenaliny celem włączenia jej w wyposażenie apteczek pierwszej pomocy w szkołach i przedszkolach.
Obecnie adrenalina w autowstrzykiwaczu (EpiPen) jest dostępna wyłącznie na receptę, wydawaną pacjentowi. W efekcie szkoły i przedszkola nie mają prawnej możliwości zakupu i posiadania tego leku na wyposażeniu apteczek szkolnych lub przedszkolnych.
Zdaniem RPD wprowadzenie dostępności leku wymagałoby jasnych procedur, odpowiedniego przeszkolenia personelu oraz stworzenia ram prawnych określających obowiązki i ochronę odpowiedzialności cywilnej pracowników placówek.
Odpowiedź MZ
Na apel RPD odpowiedziało Ministerstwo Zdrowia. W piśmie z 30 kwietnia 2026 r. resort wskazał, że w razie wystąpienia u dziecka wstrząsu anafilaktycznego preparat zawierający adrenalinę może i powinien być podany przez świadka zdarzenia, niezależnie od posiadanych przez niego kwalifikacji, w sytuacji nagłej, gdy występują wskazania do jego podania, a osoba aplikująca lek jest zaznajomiona ze wskazaniami do jego stosowania.
Zdaniem MZ w placówkach oświatowych nauczyciele i opiekunowie powinni być zaznajomieni z preparatami przepisywanymi przez lekarza ich podopiecznym. To powinno gwarantować kontynuację opieki sprawowanej przez rodziców, w tym realizację zaleceń lekarskich w trybie planowym lub doraźnym. Dlatego też ważne jest zapewnienie pracownikom szkoły należytej wiedzy i przygotowania do tego, aby w sposób bezpieczny i skuteczny mogli opiekować się uczniami przewlekle chorymi – za to też poprzez niezbędne szkolenia odpowiada dyrektor szkoły.