Rzeczniczka Praw Dziecka wystąpiła do prokuratury okręgowej o przeprowadzenie wnikliwej analizy akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez prokuraturę rejonową w sprawie narażenia dwójki dzieci na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu przez matkę. Wskazała na błędy proceduralne oraz przewlekłość postępowania.
19 grudnia 2025 r. prokuratura rejonowa postanowiła po raz kolejny umorzyć dochodzenie w sprawie narażenia 7 lipca 2017 r. dwójki małoletnich chłopców na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu przez matkę. Chodzi o zdarzenie z 2017 r., gdy roczne dzieci zostały pozostawione nocą w wózku pod opieką obcego mężczyzny, a matka nie wróciła po ich odbiór.
Monika Horna-Cieślak w piśmie z 29 czerwca 2026 r. wskazała, że postępowanie, wszczęte przez prokuraturę rejonową 10 lipca 2017 r. trwa już blisko 10 lat, mimo że sprawa licząca zaledwie dwa tomy akt powinna zostać zakończona w ciągu dwóch miesięcy.
Zawieszenia i umorzenia
W tym czasie postępowanie było wielokrotnie zawieszane i umarzane, co w praktyce doprowadziło do jego stagnacji. Sądy dwukrotnie stwierdziły przewlekłość postępowania, jednoznacznie wskazując na długie okresy całkowitej bezczynności prokuratury, pozorne czynności oraz niewykonywanie wytycznych sądów dotyczących ustalenia świadków i ich adresów. Sprawa, która ze swojej natury wydaje się stosunkowo prosta i oczywista – dotycząca narażenia małoletnich przez ich matkę na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia – była procedowana przez blisko 10 lat, a więc dłużej niż wiele śledztw prowadzonych w sprawach o wysokim stopniu skomplikowania, w tym dotyczących przestępczości zorganizowanej.
Sąd okręgowy w swoich orzeczeniach szczegółowo wyliczył uchybienia prokuratury wskazując m.in. na nietrafne decyzje o umorzeniu i zawieszeniu dochodzenia, brak bieżącej kontroli nad sprawą, opieszałość w doręczaniu postanowień stronom oraz pozorowane działania w zakresie poszukiwania świadków. Mimo to, zaledwie dwa miesiące po stwierdzeniu jaskrawej przewlekłości postępowania prokuratura ponownie podjęła decyzję o jego umorzeniu uznając, że czyn nie zawiera znamion przestępstwa.
Sprzeciw RPD
Rzeczniczka Praw Dziecka stanowczo sprzeciwiła się takiej ocenie. Jej zdaniem pozostawienie rocznych dzieci na ponad dwie godziny pod opieką całkowicie obcego, niezidentyfikowanego mężczyzny, w nocy, w przestrzeni publicznej stanowi zachowanie skrajnie nieodpowiedzialne, stwarzające realne i bezpośrednie zagrożenie dla ich życia i zdrowia. Zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinia biegłego, wskazuje, że dalsze pozostawienie dzieci bez opieki mogło w krótkim czasie doprowadzić do poważnego pogorszenia ich stanu zdrowia (odwodnienie, niedożywienie, wychłodzenie, infekcja), a także narażało je na ryzyko bezprawnych działań ze strony osób trzecich, w tym uprowadzenia czy wykorzystania.
RPD krytycznie oceniła również próbę usprawiedliwienia zachowania matki poprzez twierdzenie, że mogła zapomnieć, gdzie pozostawiła swoje dzieci oraz wskazanie, że pozostawienie dokumentów miało świadczyć o zamiarze powrotu.
Całościowa analiza
Rzeczniczka Praw Dziecka wniosła o przeprowadzenie całościowej analizy akt postępowania pod kątem zasadności jego umorzenia oraz prawidłowości prowadzenia postępowania od 2017 r. RPD prosiła też o ocenę działań prokuratury w zakresie organizacji postępowania, zapobiegania przewlekłości, wykonywania wytycznych sądów oraz zapewnienia skutecznej ochrony praw małoletnich pokrzywdzonych.