Lootboxy i cyfrowy hazard. Ministerstwo Finansów odpowiada RPD

klawiatura, ręka

Ministerstwo Finansów podzieliło stanowisko Rzeczniczki Praw Dziecka, że zagrożenia związane z lootboxami i podobnymi mechanizmami w grach cyfrowych wymagają wieloaspektowej analizy. Resort wskazał, że ochrona dzieci powinna obejmować nie tylko przepisy dotyczące hazardu, ale też ochrony konsumentów i bezpieczeństwa małoletnich w środowisku cyfrowym.

Problem wieloaspektowy

Odpowiadając na wystąpienie Rzeczniczki Praw Dziecka z 13 września 2026 r., Ministerstwo Finansów (MF) podkreśliło, że problematyka tzw. lootboxów – płatnych skrzynek z losową zawartością – ma charakter wieloaspektowy.

RPD apeluje do MF w sprawie cyfrowego hazardu dzieci i młodzieży 

W ocenie resortu wiąże się ona m.in. z ochroną konsumentów, funkcjonowaniem rynku gier cyfrowych, ochroną danych osobowych i zdrowia, a przede wszystkim z bezpieczeństwem dzieci korzystających z usług cyfrowych.

Ministerstwo w piśmie z 28 września 2026 r. wskazało również na ryzyka opisywane w badaniach i analizach, w tym możliwość uzależnienia, nadmiernych wydatków oraz negatywnych konsekwencji dla zdrowia psychicznego i funkcjonowania społecznego dzieci i młodzieży.

Ochrona małoletnich w świetle prawa hazardowego

W Polsce udział osób poniżej 18. roku życia w grach hazardowych jest co do zasady zakazany. Dotyczy to zarówno gier organizowanych stacjonarnie, jak i za pośrednictwem Internetu.

Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) monitoruje również strony oferujące skrzynki z wirtualnymi przedmiotami sprawdzając, czy konkretne mechanizmy nie spełniają ustawowych przesłanek gry hazardowej. Kluczowe znaczenie ma przy tym rzeczywisty sposób działania mechanizmu, a nie jego nazwa.

Jeżeli dany mechanizm spełnia definicję gry hazardowej określoną w polskich przepisach, organy KAS mogą podejmować przewidziane prawem działania, włącznie z wpisaniem domeny do rejestru stron oferujących nielegalne gry hazardowe.

Edukacja i współpraca z platformami cyfrowymi

Ministerstwo Finansów i KAS prowadzą także działania edukacyjne dotyczące zagrożeń związanych z grami zawierającymi elementy losowości. Od 2018 r. realizowana jest ogólnopolska akcja „Hazard? Nie daj się wciągnąć!”, skierowana m.in. do uczniów, rodziców i nauczycieli.

Resort współpracuje również z operatorami największych platform cyfrowych i społecznościowych. W ramach tej współpracy wykorzystywane są mechanizmy umożliwiające szybsze zgłaszanie treści mogących naruszać przepisy dotyczące gier hazardowych.

Ministerstwo zwraca jednocześnie uwagę, że odpowiedzialność platform cyfrowych regulują inne przepisy, w tym unijny Akt o usługach cyfrowych.

Potrzebne rozwiązania na poziomie Unii Europejskiej

W odpowiedzi podkreślono, że doświadczenia innych państw wskazują na potrzebę poszukiwania skutecznych i możliwie jednolitych rozwiązań dotyczących lootboxów.

Ministerstwo Finansów wskazuje w szczególności na przepisy dotyczące ochrony konsumentów i bezpieczeństwa małoletnich w środowisku cyfrowym. Takie podejście mogłoby obejmować m.in. większą przejrzystość zasad działania i kosztów lootboxów, ograniczanie manipulacyjnych praktyk projektowych, ochronę przed niechcianymi lub nadmiernymi wydatkami oraz odpowiednie mechanizmy kontroli rodzicielskiej i weryfikacji wieku.

Resort zwraca uwagę, że transgraniczny charakter rynku gier cyfrowych oraz brak harmonizacji przepisów dotyczących hazardu w Unii Europejskiej przemawiają za poszukiwaniem wspólnych europejskich rozwiązań.

Europejskie prace nad ochroną dzieci w Internecie

W odpowiedzi odnotowano również najnowsze działania instytucji unijnych. Komisja Europejska w wytycznych z lipca 2025 r. zwróciła uwagę na potrzebę ochrony dzieci przed praktykami handlowymi wykorzystującymi ich ograniczoną świadomość komercyjną, wskazując m.in. na wirtualne waluty i lootboxy.

Z kolei Parlament Europejski w rezolucji z listopada 2025 r. wskazał na potrzebę objęcia większą ochroną małoletnich przed m.in. uzależniającymi rozwiązaniami projektowymi, skrzynkami z łupami i walutami wykorzystywanymi w grach.

Istotnym krokiem są także przedstawione przez Komisję Europejską 17 września 2026 r. propozycje dotyczące tzw. EU KIDS ACT. Projekt zakłada m.in. zasadę „safety by design”, czyli projektowanie usług cyfrowych z uwzględnieniem bezpieczeństwa dzieci. Obejmuje również rozwiązania dotyczące ograniczania niepożądanych i nadmiernych wydatków małoletnich.

Ustawowe przesłanki

Ministerstwo Finansów poinformowało, że obecnie nie prowadzi prac legislacyjnych zmierzających do wprowadzenia do ustawy o grach hazardowych nowych kategorii gier. Jednocześnie resort podkreśla, że nie wyklucza zastosowania przepisów hazardowych w przypadkach, w których konkretny mechanizm spełnia ustawowe przesłanki gry hazardowej.

W ocenie MF w przypadku lootboxów i podobnych mechanizmów warto rozważać rozwiązania z zakresu ochrony konsumentów oraz bezpieczeństwa i ochrony małoletnich w środowisku cyfrowym, najlepiej w ramach spójnych regulacji na poziomie Unii Europejskiej.